Scholing suïcidepreventie in de ggz: zo maakt HR deelname en herhaling aantoonbaar

De IGJ bezocht in 2025 tien grote ggz-instellingen en publiceerde op 11 juni 2026 haar reflectie. Alle bezochte instellingen boden scholing in suïcidepreventie aan, maar frequentie, differentiatie en deelname verschilden. Voor HR ligt de opgave niet in het bepalen van klinische inhoud, maar in een betrouwbare keten van doelgroep, planning, deelname, herhaling en opvolging.

Kort antwoord

Maak per functie en risicoprofiel zichtbaar welke basis-, team- en herhalingstraining nodig is, wie de inhoudelijke eigenaar is en wanneer deelname opnieuw moet worden beoordeeld. Registreer niet alleen afronding, maar volg achterstanden op en rapporteer bereik per team. De IGJ noemt geen universele wettelijke herhaaltermijn; de cyclus en differentiatie moeten aansluiten op de actuele leidraad, professionele richtlijn, risico’s en het eigen kwaliteitsbeleid.

Drie punten om vast te houden

  1. 01De IGJ bezocht tien grote ggz-instellingen; de bevindingen zijn richtinggevend voor toezicht, maar geen representatieve sectorsteekproef.
  2. 02De inspectie verwacht cyclische scholing, differentiatie naar functie en risicoprofiel en actieve monitoring van deelname.
  3. 03HR kan deelname en herhaling organiseren, maar de klinische leerdoelen en beoordeling van professioneel handelen vragen een inhoudelijke eigenaar.
Feit

Alle tien bezochte instellingen boden scholing aan

De IGJ bezocht in 2025 tien grote ggz-instellingen. Alle bezochte instellingen boden scholing in suïcidepreventie aan, vaak samen met 113 Zelfmoordpreventie of andere externe partners. Bij de meeste instellingen was een basistraining verplicht voor zorgprofessionals.

De uitvoering verschilde. Frequentie, afstemming op functie of doelgroep en het percentage geschoolde medewerkers waren niet overal gelijk. Sommige instellingen hadden managementrapportages uit een leermanagementsysteem, terwijl andere geen actueel deelnameoverzicht hadden. Interne trainerspools bleken op meerdere plaatsen kwetsbaar door personeelswisselingen. Deze observaties gelden voor de tien bezochte grote instellingen en mogen niet als sectorbreed percentage worden gelezen.

Norm

De IGJ verwacht een cyclus, differentiatie en actieve monitoring

De IGJ verwacht dat instellingen de Leidraad scholing van de Nederlandse ggz volgen, scholing cyclisch organiseren en differentiëren naar functie en risicoprofiel. Naast een basistraining noemt de inspectie periodieke teamgerichte training en actieve monitoring van deelname aan basis- en herhalingstrainingen via dashboards of LMS-rapportages.

Dit is een toezichtverwachting voor de kwaliteit en veiligheid van ggz-zorg. De IGJ-publicatie noemt geen vaste herhaaltermijn die voor iedere functie en instelling gelijk is. Ook de Wet integrale suïcidepreventie, die sinds 1 januari 2026 geldt, schrijft individuele ggz-werkgevers geen uniforme opleidingsfrequentie voor. Presenteer een lokale cyclus daarom niet als een letterlijk wettelijk interval.

Norm

De herziene Richtlijn Suïcidaliteit vormt de inhoudelijke basis

De Richtlijn Suïcidaliteit is gepubliceerd op 10 april 2025 en is volgens 113 binnen de ggz de basis voor professioneel handelen. De richtlijn behandelt onder meer contact, veiligheid, het betrekken van naasten en continuïteit van zorg. De IGJ verwacht dat scholing aansluit op actuele professionele aanbevelingen en op het risicoprofiel van het werk.

HR kan bronversie, doelgroep, deelname en hercontrole vastleggen, maar hoort niet zelfstandig te bepalen of een medewerker klinisch bekwaam is. Wijs daarom een inhoudelijk eigenaar aan die leerdoelen, passende werkvormen en eventuele beoordeling van vaardigheden vaststelt.

Duiding

Een certificaat alleen beantwoordt de toezichtsvraag niet

Een individueel certificaat toont dat iemand op een datum een onderdeel heeft afgerond. Het laat niet vanzelf zien of alle relevante functies zijn bereikt, achterstanden worden opgevolgd, nieuwe medewerkers tijdig instromen en kennis in teams wordt onderhouden.

De beslisvraag voor HR is daarom breder: welke functies en teams vallen binnen welk risicoprofiel, welke leeractiviteiten horen daarbij, wie controleert de inhoudelijke geschiktheid en hoe wordt zichtbaar dat de cyclus in de praktijk werkt? Een bereikpercentage zonder duidelijke noemer is daarbij weinig informatief.

Praktijkkeuze

Werk met één versiegestuurde scholingsmatrix

Leg per functie of rol het risicoprofiel, de vereiste basis- en teamgerichte scholing, de bronversie, de inhoudelijk eigenaar en het moment van herbeoordeling vast. Koppel medewerkers via hun actuele functie en team aan die matrix. Neem tijdelijke medewerkers, invallers en nieuwe instroom mee wanneer zij in dezelfde risicovolle werkzaamheden worden ingezet; de precieze afbakening blijft een gemotiveerde organisatiekeuze.

Stuur periodiek op minimaal vier uitkomsten: bereik binnen de doelgroep, tijdige afronding, openstaande herhaling en teams zonder recente gezamenlijke training. Leg uitzonderingen, uitstel en herstelacties met eigenaar en datum vast. Zo blijft de administratie ondersteunend aan het kwaliteitsbeleid, zonder te suggereren dat deelname gelijkstaat aan klinische bekwaamheid.

Voor de praktijk

Controlelijst voor HR en leidinggevenden

  • Benoem een inhoudelijk eigenaar voor leerdoelen, bronversies en passende werkvormen.
  • Deel functies en teams gemotiveerd in naar risicoprofiel en benodigde scholing.
  • Leg basis-, team- en herhalingstrainingen in één versiegestuurde matrix vast.
  • Koppel nieuwe medewerkers, functiewijzigingen en tijdelijke inzet tijdig aan de juiste cyclus.
  • Rapporteer bereik met een controleerbare teller én noemer en volg achterstanden aantoonbaar op.
  • Herbeoordeel de matrix bij gewijzigde richtlijnen, risico’s, werkprocessen of toezichtverwachtingen.

Primaire bronnen

Waar deze publicatie op berust

Bronnen zijn gecontroleerd op 18 augustus 2026. Een bron kan later worden gewijzigd. Controleer bij belangrijke besluiten altijd de actuele versie.

  1. Inspectie Gezondheidszorg en JeugdSuïcidepreventie bij ggz-instellingen: reflectie op het toezicht in 2025Onderzoeksopzet, bevindingen en toezichtverwachtingen voor scholing en monitoring.
  2. RichtlijnendatabaseRichtlijn SuïcidaliteitActuele professionele richtlijn, gepubliceerd en beoordeeld op geldigheid in april 2025.
  3. 113 ZelfmoordpreventieSuïcidepreventie voor ggz-professionalsProfessionele kennisbasis en verwijzing naar de herziene Richtlijn Suïcidaliteit.
  4. Overheid.nlWet integrale suïcidepreventieWettekst die sinds 1 januari 2026 geldt; afbakening ten opzichte van werkgeversscholing.