Kort antwoord
Houd één wijzigingslog bij voor organisatiebesluiten die het eigen kwaliteitsstatuut kunnen raken. Laat de inhoudelijk verantwoordelijke beoordelen of rollen, settings, bevoegdheden, samenwerking, bereikbaarheid of lerende netwerken veranderen. Plan de jaarlijkse evaluatie met bestuur en professionals en betrek cliënten- en familieraad waar het LKS dat voorschrijft. Publiceer of dien de aangepaste versie pas in via de daarvoor geldende procedure.
Drie punten om vast te houden
- 01LKS 4.0 geldt sinds 1 januari 2026 als standaard voor het eigen kwaliteitsstatuut in de curatieve ggz.
- 02De zorgaanbieder evalueert en actualiseert het eigen kwaliteitsstatuut jaarlijks.
- 03Een personeelsbesluit wordt niet vanzelf een geldige statuutwijziging; inhoudelijke toetsing, besluitvorming en versiebeheer blijven afzonderlijke stappen.
Het eigen statuut is een actueel organisatiekader
Zorginstituut Nederland beschrijft het Landelijk Kwaliteitsstatuut GGZ als de standaard voor de organisatie van kwaliteit en behandeling in de curatieve ggz. Iedere zorgaanbieder binnen die reikwijdte stelt op basis daarvan een eigen kwaliteitsstatuut op. Dat eigen statuut maakt voor cliënten zichtbaar hoe minimale kwaliteitsaspecten zijn ingericht en vormt tegelijk een kader voor werkafspraken binnen de instelling of het professionele netwerk.
LKS 4.0 is op 31 januari 2025 in het openbare Register opgenomen. Versie 3.0 verviel per 1 januari 2026. De registratiepagina noemt 1 januari 2027 als revisiedatum voor het landelijke instrument. Dat toekomstige revisiemoment vervangt niet de afzonderlijke verplichting voor de aanbieder om het eigen statuut jaarlijks te evalueren en te actualiseren.
Plan jaarlijkse evaluatie en passende medezeggenschap
Het LKS bepaalt dat de zorgaanbieder het kwaliteitsstatuut jaarlijks evalueert en actualiseert. Als de aanbieder een cliëntenraad en een familieraad heeft, wordt het statuut volgens de standaard met deze raden afgestemd en geëvalueerd. Beschrijf vooraf wie de evaluatie leidt, welke raden en professionele gremia worden betrokken en wie de definitieve versie vaststelt.
De standaard is daarbij leidend voor kwaliteit van zorg; HR beheert niet zelfstandig de inhoudelijke norm. HR en management leveren wel controleerbare informatie over veranderingen in functies, formatie, teams, locaties, inzetvormen en opleiding. De inhoudelijk eigenaar beoordeelt vervolgens welke onderdelen van het statuut werkelijk moeten wijzigen.
Maak één wijzigingslog voor besluiten met statuutimpact
Voeg aan reorganisatie-, formatie- en functiebesluiten een korte vraag toe: raakt dit besluit een rol, setting, samenwerking, bereikbaarheid, escalatieroute of kwaliteitsborging die in het eigen statuut staat? Noteer bij een mogelijk raakvlak de passage, inhoudelijk eigenaar, gewenste ingangsdatum en status van de beoordeling. Zo hoeft het evaluatieteam niet aan het einde van het jaar alle besluiten opnieuw te reconstrueren.
Gebruik het log niet als vervanging van besluitvorming. De statuuttekst verandert pas nadat de bevoegde inhoudelijke en bestuurlijke route is afgerond. Laat een voorgenomen reorganisatie, conceptfunctie of vacaturescenario niet voortijdig als actuele werkwijze verschijnen. Markeer concept, vastgesteld, ingevoerd en gepubliceerd als afzonderlijke statussen.
Controleer meer dan functienamen
Een nieuwe functiebenaming hoeft de zorgrollen niet te veranderen, terwijl een kleine verschuiving van taken dat juist wel kan doen. Beoordeel daarom welke professionals indiceren, coördineren, uitvoeren en evalueren; hoe verantwoordelijkheden zijn verdeeld; wie bereikbaar is; en hoe samenwerking en overdracht zijn georganiseerd. Koppel dit aan de concrete settings en procedures die de organisatie in haar eigen statuut heeft beschreven.
Controleer ook of de feitelijke praktijk nog overeenkomt met het document. Een goedgekeurde versie is geen bewijs dat ieder team volgens die inrichting werkt. Gebruik signalen uit audits, incidenten, klachten, teamreflectie en cliënt- of familie-inbreng om verschillen zichtbaar te maken, zonder individuele dossiers of personeelsbeoordelingen in het wijzigingslog te kopiëren.
Werk met een beheerder, versie en ingangsdatum
Wijs één documentbeheerder en één inhoudelijk eigenaar aan. Leg bij iedere versie vast welke passages zijn gewijzigd, op welk besluit zij berusten, wie heeft beoordeeld en vanaf welke datum de nieuwe werkwijze geldt. Werk vervolgens verwijzingen in onboarding, functieprofielen, protocollen en openbare informatie gecontroleerd bij; meerdere niet-gelijke kopieën maken de norm onduidelijk.
Plan na invoering een korte werkingstoets per geraakt team. Vraag of rollen, bereikbaarheid en escalatie in echte situaties herkenbaar zijn. Een papieren actualisatie zonder implementatie lost een verschil tussen statuut en praktijk niet op. Deze publicatie geeft een organisatorische werkwijze en bepaalt niet of een individuele behandelaar een specifieke zorgrol mag vervullen.
Voor de praktijk
Controlelijst voor HR en leidinggevenden
- Plan de jaarlijkse evaluatie met eigenaar, deelnemers en besluitdatum.
- Betrek cliënten- en familieraad waar het LKS dat voorschrijft.
- Registreer personeels- en organisatiebesluiten die rollen, settings of samenwerking kunnen raken.
- Scheid concept, vastgesteld besluit, invoering en publicatie in het versiebeheer.
- Controleer de aansluiting met functieprofielen, onboarding, protocollen en openbare informatie.
- Toets na invoering of teams de nieuwe rol- en escalatieafspraken kunnen toepassen.
Primaire bronnen
Waar deze publicatie op berust
Bronnen zijn gecontroleerd op 15 september 2026. Een bron kan later worden gewijzigd. Controleer bij belangrijke besluiten altijd de actuele versie.
- Zorginstituut NederlandGGZ Landelijk KwaliteitsstatuutStatus, reikwijdte, invoering van LKS 4.0 en revisiedatum van het landelijke kwaliteitsinstrument.
- Zorginstituut NederlandLandelijk Kwaliteitsstatuut GGZ 4.0Versie 4.0 van 10 januari 2025: functie van het eigen statuut, jaarlijkse evaluatie en actualisatie en afstemming met cliënten- en familieraad.